LÀM VIỆC Ở NAUY


No photo description available.
Steinbrunvannet – Một hồ nước lớn ở Oslo, Nauy

Có nhiều bạn còn đi học vẫn thắc mắc không biết khi đi làm thì thế nào, vậy để tôi kể cho các bạn nghe về một ngày của tôi nhé 🙂.

Như đã từng kể trước đây, tôi hiện đang làm trong một nhóm phát triển phần mềm về quản lý vận tải, một mảng trong logistics. Bạn tưởng tượng đang làm chủ một công ty có 20 xe container, 40 tài xế, chuyên chở hàng hóa theo hợp đồng cho các siêu thị, các công ty bán lẻ, cửa hàng trực tuyến, công ty xây dựng… Bạn muốn quản lý các đơn hàng, hợp đồng, muốn biết chính xác xe nào đang ở đâu, trạng thái hàng hóa thế nào. Bạn cũng muốn cho phép khách hàng biết được chính xác từng món đã đi tới đâu, khi nào có thể nhận được… Vậy là bạn đang cần đến một phần mềm như chúng tôi cung cấp. Chúng tôi có các ứng dụng cho trung tâm điều hành, web app, các ứng dụng trên iOS và Android cho tài xế, khách hàng, thậm chí có cả ứng dụng tích hợp trên các xe tải.

Về cơ bản, bài toán khá đơn giản, ngay cả một sinh viên cũng có thể làm được. Tuy nhiên khi đạt đến một quy mô lớn, mọi thứ sẽ không như bạn nghĩ. Với rất nhiều khách hàng, quản lý khoảng 20000 xe container, hàng chục cho đến hàng trăm ngàn vận đơn được tạo ra/cập nhật hàng ngày, dữ liệu GPS đổ về như thác, chỉ một sai sót rất nhỏ cũng có thể dẫn đến thảm họa. Mỗi lần chuẩn bị release phiên bản mới thì ai ai trông cũng đều căng thẳng, các cuộc họp ngắn diễn ra liên tục, điện thoại réo rắt cả ngày, các phòng họp lớn thì dành cho đội phát triển đào tạo đội support, không cần kể nữa chắc các bạn cũng tưởng tượng ra mọi thứ trông như thế nào 😃.

Ấy là lúc sắp release thôi, còn bình thường thì thế này:- Sáng có mặt lúc 8g, ngày làm 7:30p, một số người có mặt sớm hơn sẽ về nhà sớm hơn. Thường thì 4g chiều là gần như không còn ai trong văn phòng, mọi người ra về, đi chơi, tập thể thao, nhất là vào mùa hè như bây giờ, khi mà 9 giờ tối mặt trời vẫn còn chói chang.- Những việc đầu tiên cần làm là:

* Xem lại ngày hôm qua đang làm gì.

* Kiểm tra email, xem bug list qua giờ có thêm cái bug nào không 😃.

* Rồi tiếp theo là fix bugs, implement các feature mới.

* Cuối ngày, cập nhật lại các task, rồi ghi lại xem hôm nay đã làm gì, ngày hôm sau phải làm gì. Việc ghi lại này rất quan trọng, vì nó giúp sáng hôm sau bước vào là mình biết phải làm gì luôn, không có lan man đọc báo, ngẫm nghĩ xem đang làm tới đâu… rất mất thời gian.

Buổi trưa thì thường người Nauy ăn rất nhanh gọn, mọi người xuống canteen ăn cùng nhau, xong ngồi tán gẫu, đủ thứ trên trời dưới đất. Công ty tôi có quy định trong giờ ăn trưa mà ai lướt web, facebook hay chat chít sẽ bị phạt 100kr (khoảng 200.000 đ) nên mọi người chủ yếu trò chuyện thôi.

Người Nauy coi việc đi làm là để sống, nên họ chỉ làm đủ giờ là về, hết giờ là hết làm, nhưng trong giờ rất nghiêm túc, làm 7 tiếng rưỡi là 7 tiếng rưỡi, có chăng lâu lâu ra uống cà phê, trò chuyện 5-10p. Không như người mình làm 8 tiếng nhưng hết 6 tiếng 59p facebook, đọc báo, chat chít rồi.

Ở công ty này 99,9% là người bản địa (0,1% còn lại là tôi), hầu như mọi người đều tự giác nên không cần nhiều các quy định, tất nhiên vẫn có đầy đủ nhưng mọi người mặc nhiên tuân theo nên không bao giờ phải nói chuyện với nhau bằng luật. Ngay cả hiện tại khi mọi người làm việc tại nhà, nhưng mọi thứ vẫn trôi chảy, hiệu suất vẫn đảm bảo ít nhất 90% so với bình thường. Việc họp hành cũng ít, hầu như hiếm khi có cuộc họp nào hơn 1 giờ đồng hồ, bất cứ khi nào cần trao đổi gì thì cứ nói chuyện trực tiếp, face to face, rồi cập nhật lại vào mail hay tài liệu là xong. Tôi đã làm ở công ty mười mấy năm, trở thành thành viên chủ chốt trong nhóm xây dựng core cho hệ thống được khoảng 6 năm. Trước đây thì chủ yếu làm các dự án vệ tinh: làm app cho xe tải, rồi app cho các máy Symbian thời xa xưa, rồi chuyển sang một nhóm webapp bên Thụy Điển (cũng thuộc công ty), sau khi xong webapp thì lại sang nhóm Android, rồi mới quay lại Nauy tham gia vào nhóm core tới bây giờ.

Có nhiều bạn hỏi học gì để sau này đi làm? Thực ra câu trả lời rất khó, vì công nghệ thay đổi vô cùng nhanh, ngày bạn vào học và ngày ra trường mọi thứ có thể không còn như cũ, vậy nên nếu không có khả năng tự học thì bạn sẽ không trụ lại nổi. Lý do nhiều người bị đào thải khi đến ngoài 30, hoặc 40 là vì những gì họ biết đã không còn được dùng sau mười mấy năm, chứ không phải vì sức khỏe, hay gia đình… Chỉ riêng về ngôn ngữ, tôi bắt đầu với C/C++/ASM khi mới vào nghề, sau đó chuyển sang Java cũng một số năm, làm vài dự án trong lĩnh vực tài chính và viễn thông khá lớn, hiện tại lại gắn bó với .NET, trong quá trình làm lại phải học viết app cho mobile, rồi DevOps, rồi docker, cloud… tất cả đều là tự học.

Không cần nhìn đâu xa, các bạn chỉ cần nhìn vào việc lập trình mobile sẽ thấy nhiều công nghệ mới ra đời đến chóng mặt. Quay lại quá khứ khoảng 10 năm vừa qua, muốn viết app mobile, bạn phải học Java, hoặc Objective C, rồi Swift ra đời, sau đó đến React Native, rồi gần đây là Flutter… ngôn ngữ thì có Java, C, JS rồi cả Dart, đó chỉ mới tính đến các công nghệ “chính thống” được hỗ trợ bởi các ông lớn.Bản thân tôi, tự tin với một nền tảng rất vững và rất chăm chỉ cập nhật kiến thức, nhưng vẫn cảm thấy có rất nhiều mảng còn yếu và thiếu, thậm chí tới tận bây giờ vẫn thường xuyên “phát hiện” có nhiều thứ trước đây mình hiểu sai. Thật ra cái hay hiểu sai nhất lại không phải là cái không biết, mà là cái mình đã biết nhưng không chịu tìm hiểu kỹ lưỡng. Bạn chỉ mở từ điển để tra từ mới, mấy khi chịu mở ra để đọc một từ đã biết? Đó là lý do vì sao bạn sẽ bỏ qua nhiều từ đồng âm, đồng nghĩa với nó. Đó cũng là lý do bạn gân cổ lên cãi khi ai đó nói từ đó có một ý nghĩa khác.

Bạn có chắc là nếu bạn giỏi một công nghệ mới như Flutter thì sau 5-10 năm nữa bạn vẫn có chỗ đứng trên thị trường không?

Vậy nên để có thể tiến được xa, không có cách nào khác là phải trang bị khả năng tự học, bao gồm 3 thứ:

– Kiến thức nền tảng.

– Tiếng Anh.

– Kỷ luật.

Có được 3 thứ trên, bạn sẽ có được rất nhiều cơ hội, và quan trọng hơn hết, bạn sẽ thấy yêu công việc của mình, mỗi ngày đi làm sẽ là một ngày vui. Dù đi đâu hay làm công việc gì, muốn thành công bạn cũng đều phải nỗ lực, và quan trọng nữa là phải học đúng cách.

Cách học đúng trong ngành công nghệ không gì khác hơn là học cách tự học.

Trong cuốn sách “Từ tốt đến vĩ đại”, tôi có nhớ một câu hỏi là: Tại sao khi đã tốt rồi còn phải cố gắng để trở nên vĩ đại? Và câu trả lời là: để làm tốt hay vĩ đại, bạn đều phải cố gắng như nhau, có khác chỉ là cách làm, vậy tại sao không trở nên vĩ đại?.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: