Đó là câu nói anh bạn người Thụy Điển nói với mình.

Chuyện là mấy ngày rồi anh bạn này sang Na Uy để hỗ trợ mình tham gia vào một dự án trên mobile, hai người bằng tuổi, lại làm chung với nhau khá lâu rồi nên nói chuyện rất vui. Có lần mình nói về sở thích, anh bảo: tao cứ rảnh không làm gì là lại ngồi code. Nam à, code vui lắm đó, he he.

Yes! Yes! I know!

Nói một chút về dự án này. Đây là một app viết trên Xamarin, back end của nó là cả một gói bự, dùng cho các công ty vận tải hàng hoá, được triển khai trên khoảng 200 server. Mình vốn là một trong những người xây dựng lên những phiên bản đầu tiên của hệ thống, nên thực ra lạ mà quen (lúc đọc lại code phải cố gắng kìm chế để không chửi cái thằng viết, vì biết đâu đó là mình thì sao ). Khi đó chưa có docker, microservice ít phổ biến như bây giờ nên mô hình triển khai khá phức tạp, để triển khai trên số server phân tán lớn như vậy bên mình phải có team chuyên tooling để tạo ra các công cụ hỗ trợ.

Nếu lướt qua các hội nhóm lập trình thì câu trả lời có lẽ là không! Riêng tôi câu trả lời cũng là không nốt!

Đùa đấy, thực ra câu trả lời là hoàn toàn được. Những người đã học vài năm có lẽ sẽ cười vào mũi tôi, vì cứ tưởng lập trình là dễ lắm ấy, chắc ông này chưa đi làm bao giờ.

Vậy tôi sẽ hỏi lại một câu khác:

“Liệu từ một người không biết gì về lập trình thì có khả năng đi làm sau 2000 giờ học không nhỉ?”

Với 2 lĩnh vực yêu thích trước: Hệ điều hành và ngôn ngữ lập trình, tất cả chỉ dừng lại ở mức sở thích mà thôi, những gì tôi đã làm chỉ là các dự án nhỏ, hoặc là một phần nhỏ của các dự án khác. Trong tương lai tôi cũng chưa có ý tưởng gì về chúng xa hơn một đam mê cá nhân, vì thực sự cả 2 đều là những lĩnh vực khó và đòi hỏi một nguồn lực rất lớn.

Tuy nhiên, lĩnh vực thứ 3 này lại hoàn toàn khác, tôi phải làm việc với chúng hàng ngày: nhận các yêu cầu từ product manager rồi thảo luận với họ xem nên làm thế nào, đưa ra các phương án hoặc đánh giá các phương án từ đồng nghiệp khác, việc đánh giá này không chỉ đòi hỏi bạn biết về kỹ thuật, mà còn bắt buộc bạn phải nắm trong tay thông tin về nguồn lực, văn hóa doanh nghiệp hay nhiều yếu tố phi kỹ thuật khác. Chỉ sau khi chọn phương án, chúng tôi mới bắt đầu thiết kế ra ứng dụng và mới bắt tay vào code.Từ những ngày đầu tiên đi học, tôi đã luôn suy nghĩ về câu hỏi: Từ những yêu cầu đầu vào cho trước, làm thế nào để biết được ta cần tạo nên các lớp nào, đối tượng nào? Làm thế nào để từ một bài toán rất mơ hồ lại có thể tạo nên được một ứng dụng đáp ứng được yêu cầu người dùng, và còn phải:

Nâng cấp và bảo trì dễ dàng: nếu bạn không biết thế nào là nâng cấp và bảo trì dễ dàng, hãy thử đặt ra tình huống toàn bộ nhân sự trong dự án nghỉ việc, và bạn chỉ có một khoảng thời gian ngắn để chuyển giao cho nhóm mới. Khả năng chuyển giao càng lớn và càng mất ít thời gian, đồng nghĩa với ứng dụng của bạn càng dễ bảo trì. Còn nếu người tiếp nhận dự án thốt lên một câu: “Cái này thà đập đi làm lại từ đầu còn dễ hơn” (câu này quen quá ) thì hẳn nó quá khó để chuyển giao.